ترکمنستان کجاست و چرا گاز و مرز آن برای ایران مهم است؟
ترکمنستان در آسیای مرکزی قرار دارد و مرکز سیاسی آن عشقآباد است. تاریخ راههای کاروانی، دوران شوروی و استقلال ۱۹۹۱ و همچنین گاز طبیعی، پتروشیمی و پنبه در شناخت نقش منطقهای آن اهمیت دارند. تجربه مردم این کشور را نباید تنها به سیاست حکومت یا کلیشههای گردشگری تقلیل داد.
- پایتختعشقآباد
- جمعیت۷٫۶ میلیوننفر، ۲۰۲۵
- مساحت۴۸۸٬۱۰۰کیلومتر مربع
- درآمد سرانه۶٬۵۴۰ دلاردر سال، ۲۰۲۵
- امید به زندگی۷۰٫۲ سال۲۰۲۴
جمعیت، درآمد سرانه و امید به زندگی: بانک جهانی، تازهترین سال موجود. نمودار روند چندساله
شناسنامه ترکمنستان
- نام رسمی
- ترکمنستان
- منطقه
- آسیای مرکزی
- هممرزان
- ایران، افغانستان، ازبکستان و قزاقستان
- دسترسی دریایی
- دریای خزر
- جمعیت
- ۷٬۶۱۸٬۸۴۷ نفر؛ برآورد سازمان ملل ۲۰۲۵، نه سرشماری
- زبان رسمی/اداری
- ترکمنی
- نوع حکومت
- جمهوری ریاستی یکپارچه؛ رئیسجمهور سردار بردیمحمداف
- قوه قانونگذاری
- مجلس ملی
همهٔ مشخصات ۸ مورد دیگر
- پایتخت
- عشقآباد
- مساحت
- ۴۸۸٬۱۰۰ کیلومترمربع؛ نمایه UNData
- واحد پول
- منات (TMT)
- ساعت رسمی
- UTC+05:00
- پیششماره
- +۹۹۳
- دامنه اینترنتی
- .tm
- رانندگی
- سمت راست
- قلمرو مورد اختلاف
- مرزبندی و بهرهبرداری از دریای خزر تابع توافقهای کشورهای ساحلی است.
توضیحات و منابع
منابع شناسنامه: UNData برای جمعیت و مساحت ۲۰۲۵؛ UNFPA برای برآورد جمعیت. تاریخ بررسی: ۹ نوامبر ۲۰۲۶.
تصویرها: پرچم رسمی؛ طرح نماد ملی، Wikimedia Commons نقشه موقعیت؛ JohnGold6000، ویکیانبار، بر اساس صفحه مجوز ویکیانبار. نمایش ناحیههای مورد اختلاف به معنی تأیید ادعاهای حاکمیتی نیست.
چه گذشتهای این کشور را ساخته است؟
راههای کاروانی، دوران شوروی و استقلال ۱۹۹۱ از عوامل تعیینکننده شکل سیاسی کشور امروز بودهاند. مرزها و جایگاه دولت در دورههای مختلف تغییر کردهاند؛ بنابراین تاریخ این سرزمین را نباید به لحظه اعلام استقلال محدود کرد. برای فهم پیدایش کشور باید میان تمدنهای پیشین، حکومتهای تاریخی و شکل حقوقی کنونی آن تفاوت گذاشت.
قدرت چگونه در این کشور تقسیم میشود؟
جمهوری ریاستی یکپارچه؛ رئیسجمهور سردار بردیمحمداف. مجلس ملی نقش قانونگذاری دارد و نهادهای قضایی جایگاه حقوقی خود را دارند؛ اما عنوان رسمی دولت بهتنهایی کیفیت مشارکت سیاسی یا استقلال نهادها را نشان نمیدهد. درباره این دو موضوع باید شواهد اجرای قانون و انتخابات در دوره مشخص را بررسی کرد. مرزبندی و بهرهبرداری از دریای خزر تابع توافقهای کشورهای ساحلی است.
مردم چگونه زندگی میکنند؟
زندگی در عشقآباد با مناطق مرزی و روستایی تفاوت دارد. کیفیت آموزش، سلامت، هزینه مسکن و دسترسی به شغل برای گروههای مختلف یکسان نیست. زبانها و پیوندهای خانوادگی بر تجربه مردم اثر میگذارند. جمعیت ۷٬۶۱۸٬۸۴۷ نفری عدد برآوردی سال ۲۰۲۵ است و نباید با سرشماری ملی یا جمعیت شهروندان یکسان فرض شود.
اقتصاد کشور بر چه چیزی استوار است؟
گاز طبیعی، پتروشیمی و پنبه از پایههای اقتصاد کشورند. تجارت خارجی و مسیرهای ارتباطی نیز بر اشتغال و درآمد اثر دارند، اما رشد یک صنعت لزوماً به افزایش برابر رفاه در همه مناطق نمیانجامد. برای بیان تورم، دستمزد و حجم صادرات باید آخرین دادههای رسمی همراه با سال و تعریف آماری بررسی شوند.
فرهنگ و هویت آن چه ویژگیهایی دارد؟
فرش ترکمنی، مختومقلی و فرهنگهای محلی از ویژگیهای فرهنگی کشور است. نباید از یک غذا، زبان یا آیین، رفتار همه شهروندان را نتیجه گرفت. تفاوت نسلها، زندگی شهری و روستایی و تجربه گروههای زبانی و مذهبی بخشی از هویت معاصر است. روایت فرهنگ باید هم میراث تاریخی و هم تغییرات زندگی امروز را نشان دهد.
برای سفر، تحصیل یا زندگی چه باید دانست؟
عشقآباد، مرو و قرهقوم از مقصدها یا نکات شناختهشدهاند. شرایط ورود، اقامت، تحصیل و کار بر اساس تابعیت و زمان درخواست تغییر میکند. اطلاعات حقوقی و هشدارهای ایمنی را باید از سفارت، وزارت خارجه و مؤسسه آموزشی مقصد دریافت کرد. راهنمای این صفحه جای تأیید رسمی روادید یا مجوز اشتغال نیست.
این کشور چه جایگاهی در جهان و چه ارتباطی با ایران دارد؟
راهآهن، تجارت مرزی و پیوندهای ترکمنی از مهمترین پیوندهای این کشور با ایراناند. روابط سیاسی، امنیتی و بازرگانی در هر دوره ممکن است تغییر کنند و منافع حکومتها با تجربه مردم یکسان نیست. برای مطالعه موضوعهای مرتبط، پرونده ایران و سیاست همسایگی ایران را ببینید.
مطالب مرتبط و بازبینی
ایران؛ سیاست همسایگی ایران؛ اخبار منطقه در رونما.
آخرین بازبینی: ۹ نوامبر ۲۰۲۶. مسئولان و مقررات متغیر نیازمند بررسی مجددند.
ترکمنستان در آمار
نمودار در حال بارگذاری…
جدول دادهها
منبع آمار: دادهٔ باز بانک جهانی. آمار سالانه است و سالهای بدون داده خالی میمانند. دیدن ترکمنستان روی کرهٔ زمین
هفت موضوع برای کشف بعدی
از همینجا ادامه بدهید؛ هر مسیر یک تعریف و هفت پرسش تازه دارد.
همه موضوعها- ۱ جغرافیا · ۹ دقیقهبلغارستان چگونه کشوری است؟ از تمدنهای باستان تا زندگی امروزبلغارستان در جنوب شرقی اروپا و در بخش شرقی بالکان قرار دارد؛ کشوری با پایتخت صوفیه، ساحل دریای…
- ۲ جغرافیا · ۲ دقیقهبرونئی چگونه کشوری است؟ هفت پرسش درباره مرزها، تاریخ و زندگیبرونئی کشوری کوچک در جزیره بورنئو در جنوب شرقی آسیاست که از نظر مرزهای زمینی تقریباً بهطور کامل…
- ۳ جغرافیا · ۲ دقیقهگامبیا چگونه کشوری است؟ هفت پرسش درباره مرزها، تاریخ و زندگیگامبیا یکی از جالبترین شکلهای مرزی آفریقا را دارد: کشوری باریک و کشیده که دو سوی رود گامبیا…
- ۴ جغرافیا · ۲ دقیقهسان مارینو چگونه کشوری است؟ هفت پرسش درباره مرزها، تاریخ و زندگیسانمارینو کشوری مستقل در قلب شبهجزیره ایتالیاست که تمام مرزهای زمینیاش با ایتالیا مشترک است. این جمهوری کوچک،…
- ۵ جغرافیا · ۲ دقیقهواتیکان چگونه کشوری است؟ هفت پرسش درباره مرزها، تاریخ و زندگیواتیکان شگفتانگیزترین نمونه یک کشور درون کشور دیگر است. این دولتشهر بسیار کوچک کاملاً در داخل شهر رم،…
- ۶ جغرافیا · ۲ دقیقهبوروندی چگونه کشوری است؟ هفت پرسش درباره مرزها، تاریخ و زندگیبوروندی کشوری کوچک در منطقه دریاچههای بزرگ شرق آفریقاست. روی نقشه، میان رواندا، تانزانیا و جمهوری دموکراتیک کنگو…
- ۷ جغرافیا · ۲ دقیقهماداگاسکار چگونه کشوری است؟ هفت پرسش درباره مرزها، تاریخ و زندگیماداگاسکار از نظر جغرافیایی نقطه مقابل کشورهای محصور در خشکی است. این کشور جزیرهای بزرگ در اقیانوس هند،…