ماه زمین چه رازهایی دارد؟
ماه نزدیکترین همسایه بزرگ زمین در فضا و تنها قمر طبیعی آن است. این جرم سنگی با میانگین فاصلهای حدود ۳۸۴ هزار کیلومتر به دور زمین میگردد و از دیرباز در تقویمها، دریانوردی، قصهها و آیینهای انسانی حضور داشته است. سطح ماه از دشتهای تیره آتشفشانی، بلندیهای روشن و دهانههای برخوردی پوشیده شده؛ آثاری که بخش بزرگی از تاریخ منظومه شمسی را حفظ کردهاند. نیروی گرانش ماه در کنار خورشید بر جزرومد زمین اثر میگذارد و حرکت آن، شکلهای هلال تا بدر را در آسمان پدید میآورد. نخستین فرود انسان بر ماه در سال ۱۹۶۹ رخ داد و این جهان کوچک هنوز موضوع پژوهش درباره پیدایش زمین، آب یخزده و امکان مأموریتهای آینده است.
ماه چیست و چه فاصلهای از زمین دارد؟
فاصله متوسط ماه تا زمین حدود ۳۸۴ هزار کیلومتر است، اما مدار ماه کاملاً دایرهای نیست و این فاصله تغییر میکند. نور تقریباً در ۱٫۳ ثانیه از ماه به زمین میرسد. به همین دلیل ماه در آسمان نزدیک به نظر میآید، ولی سفر فضایی به آن چند روز طول میکشد.
منابع این پاسخ
چرا همیشه تقریباً یک سمت ماه را میبینیم؟
دوران ماه به دور خودش تقریباً همزمان با گردش آن به دور زمین است؛ پدیدهای که «قفل کشندی» نام دارد. بنابراین یک نیمکره ماه بیشتر رو به زمین است. سمت دور ماه همیشه تاریک نیست؛ آن هم مانند سمت نزدیک دورههای روز و شب دارد.
منابع این پاسخ
چرا ماه شکلهای مختلف پیدا میکند؟
ماه نور تولید نمیکند و نور خورشید را بازمیتاباند. با تغییر جایگاه نسبی خورشید، زمین و ماه، بخش روشن ماه را از زاویه متفاوتی میبینیم. این تغییر زاویه، هلال، تربیع و ماه کامل را میسازد و به سایه زمین در شبهای عادی ارتباطی ندارد.
منابع این پاسخ
آیا روی ماه آب وجود دارد؟
نشانههایی از یخ آب در بعضی دهانههای دائماً سایهدار قطبهای ماه شناسایی شده است. این آب مانند دریاچههای زمین روی سطح جاری نیست. مقدار، دسترسیپذیری و شیوه برداشت آن برای مأموریتهای آینده هنوز موضوع تحقیق است و نمیتوان از وجود منابع آسان و فراوان نتیجه گرفت.
منابع این پاسخ
چرا ماه پر از دهانه است؟
سطح ماه در طول میلیاردها سال بارها با شهابسنگ و سیارک برخورد کرده است. چون جو غلیظ، باران و فرسایش فعال مانند زمین ندارد، بسیاری از آثار برخورد برای زمان طولانی باقی ماندهاند. این دهانهها اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخ اولیه منظومه شمسی در اختیار پژوهشگران میگذارند.
منابع این پاسخ
ماه چگونه بر جزرومد اثر میگذارد؟
کشش گرانشی ماه در بخشهای مختلف زمین اندکی متفاوت است و همراه با اثر خورشید باعث برآمدگی و فرونشست آب اقیانوسها میشود. شکل سواحل و عمق دریا هم بر زمان و ارتفاع مد تأثیر میگذارد. بنابراین همه نقاط جهان جزرومد یکسانی ندارند.
منابع این پاسخ
بازگشت انسان به ماه با چه چالشهایی روبهرو است؟
بله؛ فناوری سفر سرنشیندار به ماه قبلاً آزموده شده و مأموریتهای جدید برای بازگشت انسان برنامهریزی شدهاند. با این حال زمانبندی و موفقیت هر مأموریت به آمادهبودن سامانهها، بودجه و الزامات ایمنی بستگی دارد. سکونت دائمی روی ماه هنوز چالش فنی بزرگی است.
منابع این پاسخ
منابع و بازبینی
هفت موضوع برای کشف بعدی
از همینجا ادامه بدهید؛ هر مسیر یک تعریف و هفت پرسش تازه دارد.
همه موضوعها- ۱ طبیعت · ۵ دقیقهپلاتیپوس؛ هفت پرسش دربارهٔ پستانداری که تخم میگذارد، نیش زهری دارد و با منقارش برق شکار را حس میکندسال ۱۷۹۹، در موزهٔ بریتانیا در لندن، جورج شاو، نگهدار مجموعههای تاریخ طبیعی، پوستی خشکشده را که از…
- ۲ تاریخ · ۵ دقیقهترانزیستور؛ هفت پرسش دربارهٔ قطعهای که از یک تکه ژرمانیوم شروع شد و امروز میلیاردها بار در یک تراشه تکرار میشوددو روز پیش از کریسمس ۱۹۴۷، چند مدیر آزمایشگاههای بل دور میزی جمع شدند تا وسیلهای عجیب را…
- ۳ طبیعت · ۶ دقیقهآکسولوتل؛ هفت پرسش دربارهٔ سمندری که هرگز بزرگ نمیشود و پای قطعشدهاش را دوباره میسازددر سال ۱۸۶۴، سیوچهار جانور زندهٔ عجیب از شهر مکزیکو به پاریس رسیدند. قرار بود فقط تماشاگران باغوحش…
- ۴ طبیعت · ۶ دقیقهآذرخش؛ هفت پرسش دربارهٔ جرقهای که از سطح خورشید داغتر استروی سالیوان، پارکبان سابق در ایالت ویرجینیا در آمریکا، رکوردی دارد که هیچکس آرزویش را نمیکند. به ثبت…
- ۵ طبیعت · ۶ دقیقههشتپا؛ هفت پرسش دربارهٔ جانوری با سه قلب، خون آبی و بازوهایی که خودشان فکر میکنندیک شب در اوایل سال ۲۰۱۶، وقتی کارکنان آکواریوم ملی نیوزیلند در شهر ناپیر به خانه رفته بودند،…
- ۶ تاریخ · ۶ دقیقهچرنوبیل؛ هفت پرسش دربارهٔ انفجاری که جهان نخست از کفش کارگران نیروگاهی در سوئد فهمیدصبح دوشنبه ۲۸ آوریل ۱۹۸۶، کلیف رابینسون، شیمیدان نیروگاه هستهای فورسمارک در شمال استکهلم، از دستشویی به رختکن…
- ۷ طبیعت · ۶ دقیقهزنبور عسل؛ هفت پرسش دربارهٔ حشرهای که میرقصد، عسل میسازد و سفرهٔ ما را پر میکنداکتبر ۱۹۷۳، مؤسسهٔ کارولینسکا در استکهلم اعلام کرد جایزهٔ نوبل پزشکی آن سال به سه پژوهشگر رفتار جانوران…